Spotkanie filozoficzne: Czym jest metahistoria? O opowiadaniu opowieści

26 Luty 2026 Wydarzenie

Czym jest metahistoria i dlaczego spory o przeszłość bywają sporami o sposób jej opowiadania? Podczas spotkania przyjrzymy się temu, jak narracje, metafory i schematy fabularne kształtują sens historii. Punktem wyjścia będzie koncepcja Haydena White’a, która przesuwa uwagę z faktów na język i formy opowieści oraz ich interpretację.

Termin: 26.02.2026, godz. 18:00–20:00
Tytuł: Czym jest metahistoria? O opowiadaniu opowieści
Prowadzący: dr Marcin Pietrzak
Miejsce: Muzeum Śląska Opolskiego, UWAGA! Wyjątkowo wejście na spotkanie od ul. Muzealnej; Sala Audiowizualna

Wstęp: wolny

Opis spotkania

Kiedy mówimy „historia”, zwykle myślimy o faktach z przeszłości. Hayden White proponuje jednak przesunięcie akcentu: metahistoria pyta nie tyle o to, co się wydarzyło, ile o to, w jaki sposób powstaje sens przeszłości, gdy zamieniamy ją w opowieść. W tym ujęciu historyk nie tylko odkrywa dane, ale również – często nieświadomie – wybiera formy narracji, figury retoryczne i tryby wyjaśniania, które „układają” fakty w rozpoznawalne schematy, takie jak tragedia, romans, komedia czy satyra.

Wystąpienie pokaże, co White nazywa metahistorycznym poziomem pisarstwa historycznego – ukrytym szkieletem poetycko-językowym, który wpływa na to, jakie wyjaśnienia uznajemy za właściwe i jakie wnioski (także ideowe) wydają się naturalne. Prowokująca konsekwencja tej perspektywy jest taka, że spory o historię często okazują się sporami o formę opowiadania, a nie wyłącznie o same fakty.

Proponowana publikacja dla zainteresowanych:

Hayden White, Poetyka pisarstwa historycznego, red. E. Domańska, M. Wilczyński, Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, Kraków 2010 (wyd. II, popr. i uzup.).

Spotkanie realizowane jest w ramach współorganizowanego przez Instytut Historii UO i Muzeum Śląska Opolskiego cyklu Spotkania z muzą Klio.

Zobacz inne aktualności

Wydarzenie 01-06-2026

Kalendarz wydarzeń - czerwiec 2026

Czerwiec w Muzeum Śląska Opolskiego będzie miesiącem pełnym spotkań, odkryć i nowych opowieści. Zapraszamy na wydarzenia cykliczne dla dzieci, młodzieży i dorosłych. Seniorów zaprosimy na ostatnie przed wakacyjną przerwą spotkanie w ramach stałego cyklu, które poprowadzi ks. Wojciech Lippa – ceniony popularyzator historii sztuki. Otworzymy również trzy nowe wystawy czasowe – na razie zdradzamy jedynie kilka słów kluczowych: dwór rycerski, fajans i fotografia. W programie nie zabraknie także wydarzeń specjalnych: Wirtualnego Teatru Historii z pokazami VR oraz udziału w Nocy Kultury. Spotkamy się również poza muzealnymi murami – podczas Święta Województwa w Zamku Moszna. Czerwiec warto zaplanować z muzeum.

Zobacz

Wydarzenie 28-05-2026

Spotkanie filozoficzne: Eelco Runia o uobecnianiu przeszłości.

28 maja zapraszamy do Muzeum Śląska Opolskiego na kolejne Spotkanie filozoficzne – wydarzenie dla wszystkich, którzy lubią zadawać pytania, słuchać, rozmawiać i wspólnie poszukiwać odpowiedzi. Nie trzeba mieć filozoficznego przygotowania – wystarczy ciekawość i chęć spotkania z innymi perspektywami. To przestrzeń otwarta zarówno dla aktywnych dyskutantów, jak i uważnych słuchaczy. Wstęp wolny.

Zobacz

Wydarzenie 27-05-2026

IV Piastowski Turniej Terenowy w Opolu

Zapraszamy nauczycieli i uczniów szkół podstawowych do udziału w IV Piastowskim Turnieju Terenowym w Opolu, który odbędzie się 27 maja 2026 r.

Zobacz

Wydarzenie 23-05-2026

Nadworny fotograf Max Glauer - dr Bogna Szafraniec, prelekcja towarzysząca wystawie Książęcy ogród sztuk - w Pokoju Wirtembergów

Zapraszamy na spotkanie poświęcone postaci Maksa Glauera – fotografa, który na przełomie XIX i XX wieku dokumentował życie Opola, jego mieszkańców i arystokratycznego świata Wirtembergów. Prelekcja dr Bogny Szafraniec pozwoli spojrzeć na dawną fotografię nie tylko jako zapis rzeczywistości, ale także jako opowieść o epoce, relacjach i miejscach związanych z historią Pokoju oraz prezentowaną wystawą czasową.

Zobacz

Wydarzenie 16-05-2026

Noc Muzeów - program

Przed nami 18. Noc Muzeów, w tym roku pod hasłem "Halo, halo, tu Noc Muzeów". Zapoznajcie się z programem wydarzeń

Zobacz