Eksponat lutego - sygnet znaleziony w parku w Pokoju
1 lutego
2026
Zabytek miesiąca
Interesującym obiektem, pozyskanym w zeszłym roku do zbiorów Działu Historycznego Muzeum Śląska Opolskiego, jest złoty pierścień – sygnet z inicjałami osobistymi, znaleziony na terenie parku w Pokoju w powiecie namysłowskim. Miejsce znalezienia przedmiotu koresponduje z tematem prezentowanej aktualnie wystawy w Muzeum Śląska Opolskiego „Książęcy ogród sztuk. W Pokoju Wirtembergów”. Niestety nie wiadomo, w którym miejscu parku jeden z mieszkańców gminy Pokój natrafił na pierścień.
Jacek Witecki z Muzeum Narodowego we Wrocławiu określa przybliżony czas powstania obiektu na lata 1880-1920. Mógł zostać wykonany przez rzemieślnika działającego na terenie Śląska lub w regionie Monarchii Austro-Węgierskiej (np. Śląsk Austriacki, Morawy). Wykonanie przedmiotu świadczy o biegłości złotnika w technice grawerunku ręcznego.
Tarcza pierścienia posiada kształt zbliżony do kwadratu i zawiera inicjały właściciela: „FR” w odbiciu lustrzanym (litery neogotyckie). Obrączka i ramiona zdobione są rytowanym ornamentem. Stanowią go symetryczne motywy roślinno-wolutowe. Podobna dekoracja jest charakterystyczna dla biżuterii Europy Środkowej pochodzącej z 2 połowy XIX-tego i początku XX wieku. W ówczesnej architekturze i jubilerstwie dominował styl neogotycki (historyzm). Obiekt nie posiada znaków złotniczych, co uniemożliwia identyfikację konkretnego warsztatu. Być może został wykonany na specjalne zamówienie z powierzonego przez zamawiającego kruszcu (w takich przypadkach nie przeprowadzano formalnej kontroli probierczej). Popularne było fundowanie pierścieni pamiątkowych z monogramem na tarczy z okazji np. urodzin albo awansu zawodowego.
Inicjały „FR” pasują do nazwiska pochodzącego z Pokoju, słynnego geografa i podróżnika Ferdinanda von Richthofena (1833-1905). Ponieważ jednak opuścił on Pokój w połowie XIX wieku, działalność naukową prowadząc głównie we Wrocławiu i Berlinie, hipoteza, iż właśnie on był właścicielem sygnetu jest raczej mało prawdopodobna.
WYMIARY
Średnica wewnętrzna obrączki sygnetu: 25 mm
Waga: 6,94 g
STAN ZACHOWANIA
Obiekt zachował się w dość dobrym stanie, nie nosi śladów intensywnego użytkowania, dostrzegalne jest jedynie lekkie odkształcenie obrączki.
