"Opolski Rocznik Muzealny" XXII

W kasie w gmachu głównym dostępny najnowszy tom periodyku - zapraszamy do lektury artykułów o naszych zbiorach, wystawach i muzealnych wydarzeniach!

2017 - ROK JANA CYBISA W WOJEWÓDZTWIE OPOLSKIM

Wybitny polski malarz, urodzony we Wróblinie koło Głogówka na Opolszczyźnie.

2017 - ROKIEM ALFONSA ZGRZEBNIOKA

Sejmik Województwa Opolskiego ogłosił rok 2017 Rokiem Alfonsa Zgrzebnioka. Animatorem tych obchodów jest Muzeum Śląska Opolskiego. W 80. rocznicę śmierci Alfonsa Zgrzebnioka ps. Rakoczy 31 stycznia 2017 r. na posiedzeniu Sejmiku Województwa Opolskiego nastąpi uroczysta inauguracja obchodów.

Cecylia poznaje ważek zwyczaje

Publikacja popularnonaukowa wydana w postaci komiksu z myślą o najmłodszych mieszkańcach województwa opolskiego. W ciekawy, zabawny, a co najważniejsze zrozumiały sposób przekazuje sporą dawkę rzetelnej wiedzy i fascynujących faktów z życia ważek.

Rozszerzenie kolekcji twórców środowiska opolskiego po 1945 roku w Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu

Muzeum Śląska Opolskiego pozyskało dofinansowanie ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na zadanie realizowane jest w ramach programu Kolekcje, priorytet Regionalne kolekcje sztuki współczesnej.

"Sztuka na peryferiach"

Publikacja dr Joanny Filipczyk "Sztuka na peryferiach. Opolskie środowisko plastyczne w latach 1945-1983" dostępna w wersji elektronicznej.

Z notatnika przyrodnika - muzealnika

Dział Przyrody Muzeum Śląska Opolskiego zaprasza na blog: http://dzialprzyrody.blogspot.com/

Wystawa czasowa
eksponowana w Muzeum Śląska Opolskiego
od 7 listopada 2008 r. do 1 marca 2009 r.

 

Orzeł – symbol dostojeństwa, władzy i majestatu – wywodzi się z tradycji cesarstwa rzymskiego. W średniowieczu stał się godłem Karola Wielkiego, a potem Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego, ale również wielu księstw i królestw Europy Środkowej.

W Polsce orzeł, który występował początkowo jako godło osobiste niektórych Piastów, z czasem stał się herbem rodowym dynastii. Najstarszą monetą, na której umieszczono prawdopodobnie znak orła, jest denar Bolesława Chrobrego z 1000 roku.

W czasach rozbicia dzielnicowego orzeł występował już powszechnie na pieczęciach książęcych. Na Śląsku pojawił się najwcześniej na pieczęci księcia opolskiego Kazimierza w 1222 roku i funkcjonował jako herb rodowy, aż do śmierci ostatniego Piasta Śląskiego Jerzego IV Wilhelma w 1675 roku.

W okresie scalania ziem polskich – po rozbiciu dzielnicowym – orzeł w koronie był symbolem nie tylko suwerenności, ale także jedności państwa. Przemysł II, po koronacji w 1295 roku, wprowadził na stronę herbową swej pieczęci majestatowej orła z koroną na głowie jako znak państwowy. Od tego momentu znak ten widniał na pieczęciach królewskich jako herb odrodzonego Królestwa Polskiego. Wizerunek przedstawiał białego orła w czerwonej tarczy, z koroną na głowie, która podobnie – jak opaska na piersiach i skrzydłach – była złota.

Od momentu powołania na tron polski Władysława Jagiełły w 1386 roku, herby Polski (Orzeł Biały) i Litwy (Pogoń) łączono najczęściej na czteropolowej tarczy. Renesansowe orły Zygmunta I i Zygmunta Augusta charakteryzowały się promieniście ustawionymi lotkami szeroko rozwiniętych skrzydeł. Na ich piersi pojawił się inicjał imienia króla. Z kolei za panowania królów elekcyjnych zaczęto umieszczać w tym miejscu także herb rodowy panującego monarchy (początkowo przemiennie z inicjałem).

Nowy klasycystyczny wzór orła przyjęto za panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego.

W 1807 roku Orzeł Biały pojawił się ponownie w herbie utworzonego właśnie Księstwa Warszawskiego (tym razem obok herbu Saksonii). W okresie Królestwa Kongresowego umieszczano go na piersi wielkiego dwugłowego orła carów rosyjskich. Widniał także na piersi czarnego orła pruskiego w godle Wielkiego Księstwa Poznańskiego.

W powstaniu listopadowym Orzeł Biały ponownie sąsiadował w herbie państwa polskiego z litewską Pogonią, a w czasie powstania styczniowego dodatkowo jeszcze z Archaniołem Michałem – godłem guberni kijowskiej.

Orzeł bez korony, a później także w koronie, był emblematem tworzonych w kraju i za granicą polskich oddziałów wojskowych w czasie I wojny światowej.

W niepodległej Polsce dopiero w 1927 roku ustalono definitywnie obowiązujący wzór godła państwowego. Autorem projektu był architekt Zygmunt Kamiński. Orła tego przyjęto wprawdzie również w okresie Polski Ludowej, pozbawiono go jednak korony.

Obecny herb Rzeczypospolitej Polskiej wprowadzony został ustawą z dnia 9 lutego1990 roku. „Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy” (Dziennik Ustaw RP nr 10 z dnia 22 lutego 1990, poz. 60).

Autorem kolekcji rzeźb Orła Białego jest Henryk Zięba, absolwent Politechniki Poznańskiej i wieloletni pracownik Zachodniej Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych. Czas na rozwijanie swoich zamiłowań historyczno-artystycznych znalazł dopiero na emeryturze. Wykonał już sto drewnianych płaskorzeźb z wizerunkami polskich orłów. Jest też autorem albumu „ORŁY POLSKIE. Rzeźby w drewnie 1222-1993″.

Na wystawie „Orły polskie” w Muzeum Śląska Opolskiego zaprezentowano dwie grupy tematyczne: orły państwowe z okresu 1222-1990 oraz orły wojskowe z okresu 1807-1993. Prace te pokazano wcześniej na wystawach krajowych m.in. w: Poznaniu, Kórniku, Gdańsku i Legnicy, dziewięć najnowszych rzeźb Henryka Zięby zobaczymy w Opolu po raz pierwszy.

opracowanie: Witold Garbal, aranżacja plastyczna: Bożena Trabuć


Designed and supported by
ARS Group
loading